ชีวิตวัฒนธรรมสัปดาห์นี้ ชวนคุณผู้ฟังร่วมเรียนรู้เรื่องราวของ “มณีเมขลา” เทพธิดาที่ปรากฏในคติความเชื่อและวรรณกรรมของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยมีความเกี่ยวข้องกับท้องทะเล การคุ้มครองผู้เดินทาง และเรื่องเล่าที่สืบทอดมาอย่างยาวนาน
ในสังคมไทย เรื่องราวของมณีเมขลายังเป็นที่รู้จักผ่านตำนาน “เมขลาล่อแก้ว รามสูรขว้างขวาน” ซึ่งใช้จินตนาการอธิบายปรากฏการณ์ธรรมชาติ เมื่อแสงจากดวงแก้วของนางเมขลาถูกเปรียบกับ ฟ้าแลบ ส่วนเสียงขวานของรามสูรถูกเชื่อมโยงกับ เสียงฟ้าร้อง
เรื่องราวนี้ไม่ได้เป็นเพียงตำนานเกี่ยวกับธรรมชาติ หากยังสะท้อนให้เห็นถึงภูมิปัญญา จินตนาการ และวิธีที่ผู้คนในอดีตใช้เรื่องเล่าอธิบายสิ่งรอบตัว ก่อนถ่ายทอดต่อมาเป็นวรรณกรรม นาฏศิลป์ จิตรกรรม และศิลปวัฒนธรรมในหลากหลายรูปแบบ
ร่วมเปิดมุมมองว่า เพราะเหตุใด “มณีเมขลา” จึงยังคงเป็นตัวละครสำคัญในความทรงจำทางวัฒนธรรม และเรื่องเล่าโบราณเหล่านี้ช่วยให้เราเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่าง มนุษย์ ธรรมชาติ ความเชื่อ และศิลปะ ได้อย่างไร
ติดตามได้ในรายการ ชีวิตวัฒนธรรม กับ อาจารย์พนอ ธรรมเนียมอินทร์
ทางวิทยุราชมงคลธัญบุรี FM 89.5 MHz
ออกอากาศวันที่ 18 ตุลาคม 2569
